بررسی بازار صنعت تولید میوه خشک

میوه خشک (Dried Fruit) یکی از پرطرفدارترین و بهترین انواع خشکبار محسوب می شود که از خشک کردن (Dehydrate) انواع میوه جات آبدار و تازه بدست می آید. نوع خشک میوه علاوه بر داشتن طعم خاص و بی نظیر، ماندگاری بسیار بیشتری نسبت به نوع تازه آن دارد و بسیاری از فواید و خواص میوه مانند ویتامین، کالری و قند را برای استفاده در کل سال در خود نگه می دارد. بدن انسان نیاز به ویتامین ها و مواد مغذی دارد که خوردن انواع میوه جات به خوبی می تواند آنها را تأمین نماید. برخی از انواع میوه خشک سابقه و تاریخچه‌ای به اندازه عمر بشر دارند. انجیر خشک، کشمش و خرمای خشک شده از نخستین میوه‌های خشک تاریخ محسوب می‌شوند که حتی هزاران سال قبل از میلاد نیز یکی از اصلی‌ترین بخش‌های غذایی بشر بوده‌اند. تولید میوه خشک به عنوان یک صنعت نوپا در ایران به تازگی به مرحله رشد و توسعه رسیده است. این صنعت، علاوه بر ایجاد اشتغال، به دلیل افزایش مصرف میوه خشک در داخل و خارج از کشور، به گسترش صادرات غیرنفتی نیز کمک می‌کند. صنعت میوه خشک در حال رشد و توسعه است و به دلیل وجود مواد مغذی بالا و طعم خوب، هر روز جذابیت بیشتری برای مصرف کنندگان پیدا می‌کند. میوه خشک شده به عنوان یک بسته بندی قابل حمل و طولانی مدت، مورد استفاده در کشورهای مختلفی قرار می‌گیرد و باعث شده تا این صنعت به عنوان یک صنعت جهانی شناخته شود. از جمله مزایای صنعت تولید میوه خشک می‌توان به رعایت معیارهای بهداشتی، قابلیت انبار کردن طولانی مدت و کاهش هدررفت میوه‌ها اشاره کرد. به دلیل رشد روز افزون مصرف کنندگان درخواست بیشتری برای میوه خشک شده وجود دارد که باعث شده تا برخی شرکت‌های بزرگ در این صنعت، به دنبال جدیدترین تکنولوژی‌ها و روش‌های بسته بندی و تولید باشند. در خصوص بازار جهانی نیز باید گفت اندازه بازار جهانی میوه خشک در سال 2022 6.5 میلیارد دلار بود و انتظار می رود در سال 2032 به 9.3 میلیارد دلار برسد و سود سالیانه مرکب CAGR 4٪ را ثبت کند. افزایش تعداد افرادی که روی رژیم‌های گیاهی و گیاهی تمرکز می‌کنند، افزایش تقاضا برای میان‌وعده‌های راحت و سالم و آگاهی مصرف‌کنندگان در مورد مزایای سلامتی خوردن میوه‌های خشک، عوامل اصلی رشد درآمد بازار هستند. افزایش تعداد افرادی که نگران سلامتی خود هستند افزایش تقاضا برای میوه های خشک است. وقتی صحبت از میان وعده ها می شود، میوه های خشک به عنوان جایگزین سالم تری برای شکلات و چیپس سیب زمینی در نظر گرفته می شوند . اینها یک گزینه محبوب در میان مصرف کنندگان هستند زیرا سرشار از مواد مغذی مانند فیبر، ویتامین ها و مواد معدنی هستند. میوه های خشک منبع عالی آنتی اکسیدان ها هستند که به پیشگیری از بسیاری از بیماری ها کمک می کند.
با افزایش تقاضای مصرف‌کنندگان برای تنقلات مفید و کاربردی، بازار میوه‌های خشک در سال‌های اخیر گسترش سریعی را در سطح جهانی تجربه کرده است. آمریکای شمالی، اروپا، آسیا و اقیانوسیه و سایر نقاط جهان تنها تعدادی از تقسیمات جغرافیایی مورد استفاده برای تقسیم بازار هستند. منطقه آسیا و اقیانوسیه بیشترین سهم درآمدی از بازار جهانی میوه خشک را در سال 2022 داشت.
در نمودار زیر وضعیت واحدهای تولیدکننده انواع میوه خشک به تفکیک استان ارائه شده است.
در نمودار زیر وضعیت واحدهای در حال احداث تولید کننده انواع میوه خشک با پیشرفت فیزیکی 5 تا 99 درصد به تفکیک استان ارائه شده است.

پیشنهاد مطالعه: طرح تولید میوه خشک

ظرفیت‌ها و آمار صادرات میوه خشک از ایران

بر اساس آمارهای رسمی، میزان تولید و صادرات میوه خشک ایرانی در سال‌های اخیر رشد قابل توجهی داشته است. برای مثال، بر اساس گزارش سازمان توسعه تجارت ایران، در سال ۱۳۹۹، میزان تولید میوه خشک در ایران بیش از ۱ میلیون تن بوده و میزان صادرات آن نیز بیش از ۵۰۰ هزار تن و به ارزش بیش از ۵۰۰ میلیون دلار برآورد شده است. این در حالی است که در سال ۱۳۹۸، میزان تولید میوه خشک در ایران حدود ۹۰۰ هزار تن و میزان صادرات آن نیز حدود ۴۰۰ هزار تن و به ارزش بیش از ۴۰۰ میلیون دلار بوده است. بنابراین، می‌توان گفت که در سال ۱۳۹۹، میزان تولید میوه خشک در ایران حدود ۱۱ درصد و میزان صادرات آن نیز حدود ۲۵ درصد افزایش یافته است.

ظرفیت‌های موجود و پتانسیل‌های رشد در این حوزه نیز بسیار زیاد هستند. ایران به عنوان یکی از کشورهای دارای آب و هوای متنوع و خاک‌های حاصلخیز، قادر است انواع میوه‌های متنوع و با کیفیت را تولید کند. همچنین، ایران دارای تکنولوژی‌ و دانش‌ لازم برای خشک کردن و بسته‌بندی میوه‌ها به روش‌های مدرن و بهداشتی است. ایران می‌تواند از مزیت‌های جغرافیایی و تجاری خود نیز برای دسترسی به بازارهای مختلف استفاده نماید.

برخی از بازارهای مهم و متنوع برای میوه خشک ایرانی عبارتند از:
– بازارهای همسایه و منطقه‌ای مانند عراق، افغانستان، پاکستان، ترکیه، ارمنستان و غیره که دارای فرهنگ و سلیقه مشابه با ایران هستند و نیاز به میوه خشک به عنوان تنقلات و مواد غذایی دارند.
– بازارهای اروپایی مانند آلمان، فرانسه، انگلیس، ایتالیا و غیره که دارای استانداردهای بالای کیفی و بهداشتی هستند و به دنبال محصولات طبیعی و ارگانیک هستند.
– بازارهای آسیایی مانند چین، هند، روسیه، کره جنوبی و غیره که دارای جمعیت و تقاضای زیادی برای میوه خشک هستند و به دنبال محصولات با قیمت مناسب و رقابت‌پذیر هستند.
– بازارهای خاورمیانه مانند عربستان سعودی، امارات، قطر و غیره که دارای قدرت خرید بالایی برای میوه خشک هستند و به دنبال محصولات با کیفیت و برند هستند.

مزیت‌ها و چالش‌ها در صادرات میوه خشک

مزیت‌های فراوانی در صادرات میوه خشک ایرانی وجود دارد. صادرات میوه خشک ایرانی می‌تواند برای تولیدکنندگان و بازرگانان ایرانی منافع مختلفی داشته باشد مانند:
– افزایش درآمد و سود و ایجاد اشتغال و رشد اقتصادی
– افزایش توان رقابتی و جذب بازار و ایجاد برند و اعتبار بین‌المللی
– افزایش دانش و تجربه و ارتقای کیفیت و بهداشت محصولات و خدمات
– افزایش همکاری و ارتباط با نهادها و سازمان‌های داخلی و خارجی و ایجاد فرصت‌های جدید.

چشم‌انداز صادرات میوه خشک ایرانی نیز بسیار روشن و امیدوارکننده است. با توجه به رشد جمعیت و تقاضای جهانی برای محصولات طبیعی و ارگانیک، بازار میوه خشک در آینده رشد قابل توجهی خواهد داشت. ایران با داشتن مزیت‌های مختلف می‌تواند در این بازار نقش مهمی ایفا کند و سهم بیشتری از آن را کسب نماید. ایران می‌تواند با ایجاد تنوع و نوآوری در محصولات خود و با استفاده از راه‌های مختلف بازاریابی و صادرات، مشتریان جدیدی را جذب کند و وفاداری آن‌ها را افزایش دهد. ایران می‌تواند با حل مشکلات و موانع موجود، محیط کسب و کار خود را بهبود بخشد و اعتماد و همکاری بین‌المللی را تقویت کند.

اما صادرات میوه خشک ایرانی با چالش‌ها و مشکلاتی نیز روبرو است که باید به آن‌ها توجه کرد و راهکارهایی برای فائق آمدن بر آن‌ها ارائه داد. برخی از این چالش‌ها و مشکلات عبارتند از:
– رقابت شدید، تحریم‌ها و محدودیت‌های تجاری و سیاسی در رقابت با رقبا در کشورهای دیگر
– نبود زیرساخت‌ها و تسهیلات لازم برای تولید و صادرات میوه خشک با کیفیت و بهداشتی
– نبود نظام حمایتی و تشویقی و تسهیل‌گر برای تولیدکنندگان و بازرگانان میوه خشک
– نبود دانش و تجربه و آموزش کافی برای بازاریابی و صادرات میوه خشک به بازارهای جدید و نوظهور
– نبود اطلاعات و آمار دقیق و به‌روز.

راهکارهای ورود به عرصه صادرات میوه خشک

برای ورود به عرصه صادرات میوه خشک و یا افزایش میزان صادرات شرکت‌های ایرانی، راهکارهای مختلفی وجود دارد که برخی از آنها عبارتند از:
– شناسایی و انتخاب بازارهای هدف بر اساس عوامل مختلف مانند ظرفیت، رقابت، قوانین، فرهنگ و غیره. این کار می‌تواند با انجام تحقیقات بازار، مطالعه گزارشات و آمارها، مشاوره با کارشناسان و متخصصان، شرکت در نمایشگاه‌ها و سفرهای تجاری و غیره انجام شود.
برای مثال، بر اساس گزارش سازمان توسعه تجارت ایران، برخی از بازارهای هدف برای میوه خشک ایرانی عبارتند از: عراق، افغانستان، پاکستان، ترکیه، ارمنستان، آلمان، فرانسه، انگلیس، ایتالیا، چین، هند، روسیه، کره جنوبی، عربستان سعودی، امارات، قطر و غیره.
– تحقیق و تجزیه و تحلیل بازارهای هدف بر اساس نیازها، خواسته‌ها، انتظارات و رفتارهای مشتریان. این کار می‌تواند با انجام مطالعات بازار، نظرسنجی‌ها، مصاحبه‌ها، مشاهده‌ها، تجربه‌ها، تحلیل داده‌ها و غیره انجام شود. برای مثال، بر اساس یک مطالعه بازار، مشتریان بازارهای اروپایی بیشتر به دنبال میوه خشک ارگانیک، طبیعی، بدون افزودنی‌ها هستند.
– ایجاد تنوع در محصولات مطابق با خصوصیات و استانداردهای بازارهای هدف؛ برای مثال، تغییر در اندازه، شکل، رنگ، برچسب، بسته‌بندی و طعم میوه خشک برای جذب مشتریان مختلف
– ایجاد و تقویت برند و اعتبار محصولات میوه خشک ایرانی با استفاده از راه‌های مختلف مانند: تبلیغات، حضور در نمایشگاه‌ها، اخذ گواهینامه‌ها و نشان‌های کیفیت و ارگانیک، ایجاد شبکه‌های ارتباطی و همکاری با نهادها و سازمان‌های مرتبط
– بازاریابی و نحوه پیدا کردن مشتریان خارجی و صادرات موفق با استفاده از راه‌های مختلف مانند: ایجاد وب‌سایت، شبکه‌های اجتماعی، ایمیل، تماس تلفنی، ارسال نمونه، مذاکره و قرارداد، ارسال و تحویل کالا، پرداخت و دریافت وجه و پیگیری و ارزیابی عملکرد
– رعایت استانداردهای کیفیت، بسته‌بندی، ایمنی و بهداشت محصولات صادراتی و اخذ مجوزها و گواهی‌های لازم از مراجع مربوطه
– برندینگ و تبلیغات محصولات صادراتی و ایجاد اعتماد و وفاداری مشتریان در بازارهای هدف
– انتخاب شرکت‌های حمل و نقل و ترخیص کالا و مذاکره با آنها برای کاهش هزینه‌ها و زمان ارسال
– ایجاد شبکه‌های تجاری و همکاری با توزیع‌کنندگان و نمایندگان محلی در بازارهای هدف.

شناسایی بازار هدف برای صادرات میوه خشک

شناسایی بازار هدف یکی از مراحل مهم در راه‌اندازی یا توسعه یک کسب و کار است. بازار هدف گروهی از مشتریان است که نیاز، خواسته، انتظارات و رفتارهای مشترکی دارند و محصول یا خدمت شما را می‌خواهند و حاضرند بهای آن را بپردازند.

برای شناسایی بازار هدف خود، می‌توانید از روش‌های مختلفی استفاده کنید. برخی از این روش‌ها عبارتند از:
– ارزیابی محصول یا خدمت خود: بررسی کنید که محصول یا خدمت شما چه مشکلی را حل می‌کند، چه ارزشی ایجاد می‌کند و چه مزیت رقابتی دارد. سپس فکر کنید که چه گروهی از مشتریان بیشترین نیاز و علاقه به آن را دارند.
– تعریف مشتری ایده‌آل خود: مشخص کنید که مشتری ایده‌آل شما چه ویژگی‌های دموگرافیکی، رفتاری، جغرافیایی و روانشناختی دارد. به عنوان مثال، سن، جنسیت، درآمد، موقعیت مکانی، سطح تحصیلات، علایق، نگرش‌ها و غیره.
– آشنایی با مشتریان ایده‌آل خود: از روش‌های مختلفی مانند تحقیقات بازار، نظرسنجی‌ها، مصاحبه‌ها، مشاهده‌ها و تجربه‌ها برای جمع‌آوری اطلاعات در مورد نیازها، خواسته‌ها، انتظارات و رفتارهای مشتریان ایده‌آل خود استفاده کنید.
– رقبای خود را بررسی کنید: تحلیل کنید که رقبای شما چه محصول یا خدمتی ارائه می‌دهند، چه بازار هدفی دارند، چه استراتژی‌های بازاریابی و فروشی انجام می‌دهند و چه نقاط قوت و ضعفی دارند. سپس فکر کنید که چگونه می‌توانید از رقبای خود متمایز شوید و چه بازار هدفی را می‌توانید بهتر از آن‌ها راضی نمایید.
– از پرسیدن سوال نترسید: از مشتریان فعلی و بالقوه خود سوال بپرسید که چرا از شما خرید می‌کنند یا می‌خواهند خرید کنند، چه چیزی را در محصول یا خدمت شما دوست دارند یا نمی‌پسندند، چه پیشنهادی برای بهبود محصول یا خدمت شما دارند و چه چالش‌ها و مشکلاتی را با محصول یا خدمت شما دارند. این سوالات به شما کمک می‌کنند تا بازخورد مشتریان خود را بشنوید و بازار هدف خود را بهتر بشناسید.
– از قدرت شبکه‌های اجتماعی غافل نمانید: شبکه‌های اجتماعی مانند فیس‌بوک، اینستاگرام، توییتر و لینکدین می‌توانند ابزارهای قدرتمندی برای شناسایی و ارتباط با بازار هدف شما باشند. شما می‌توانید از این شبکه‌ها برای حضور آنلاین، اشتراک‌گذاری محتوا، ارائه ارزش، جذب مخاطبان، دریافت بازخورد، افزایش وفاداری و تبدیل مخاطبان به مشتریان استفاده کنید.

چشم‌انداز رشد در بازارهای صادراتی میوه خشک

با توجه به رشد سریع بازار صادراتی میوه‌های خشک در دهه اخیر، این صنعت از ظرفیت بالایی برای توسعه و رشد بهره می‌برد. برای دستیابی به موفقیت در این بازارهای نوظهور، لازم است استراتژی‌های ورود به بازار و رعایت استانداردهای کنترل کیفیت و ایمنی غذایی بررسی شوند.

کشورهای امارات، عمان، ترکیه، قطر، هند، چین، روسیه، کویت، استرالیا، عراق و به‌طور‌کلی قاره اروپا، از محبوب‌ترین بازارهای ایران برای صادرات چیپس میوه محسوب می‌شوند.

برای صادرات میوه خشک به بازارهای نوظهور و جدید مانند آفریقا، آمریکای لاتین، آسیای جنوب شرقی و غیره که دارای پتانسیل رشد بالایی هستند می‌توان توصیه‌های زیر را به تولیدکنندگان و بازرگانان جوان ارائه نمود:
– انجام تحقیق و بررسی دقیق در مورد بازارهای نوظهور و جدید و شناخت نیازها، خواسته‌ها، انتظارات و رفتارهای مشتریان آن‌ها
– ایجاد ارتباط و همکاری با نمایندگان، واردکنندگان، توزیع‌کنندگان و فروشندگان محلی در بازارهای نوظهور و جدید و استفاده از دانش و تجربه آن‌ها
– ارائه محصولاتی با کیفیت بالا و قیمت مناسب و رقابت‌پذیر به بازارهای نوظهور و جدید و ایجاد تفاوت و ارزش افزوده برای میوه خشک ایرانی
– ایجاد و تقویت اعتماد و رضایت مشتریان در بازارهای نوظهور و جدید با ارائه خدمات پس از فروش، پشتیبانی، گارانتی و ضمانت، تعامل و ارتباط مستمر و دریافت بازخورد و نظرات.

صادرات میوه خشک ایرانی برای بازرگانان مزایای زیادی دارد که می‌تواند انگیزه لازم را برای آنها برای ورود به این حوزه فراهم آورد؛ از جمله:
– سودآوری بالا: میوه خشک ایرانی به دلیل کیفیت بالا و تنوع زیاد، در بازارهای جهانی از قیمت خوبی برخوردار است. این امر باعث می‌شود که صادرات میوه خشک برای بازرگانان سودآوری بالایی داشته باشد.
– قابلیت توسعه: محصولات خوراکی و کشاورزی همیشه مشتریان خاص خود را دارند. بنابراین، صادرات میوه خشک یک کسب و کار با قابلیت گسترش همیشگی است.
– افزایش اشتغال: صادرات میوه خشک باعث ایجاد اشتغال برای کارگران و کارمندان ایرانی می‌شود.
– ارز آوری برای کشور: صادرات میوه خشک ارزآوری خوبی برای کشور دارد.
– تغییرات مثبت فرهنگی: صادرات میوه خشک می‌تواند باعث آشنایی مردم سایر کشورها با فرهنگ غذایی ایرانی شود.

جمع بندی بررسی بازار صنعت تولید میوه خشک

برخلاف میوه‌ی تازه که سرشار از آب است، بیشتر آب موجود در میوه در حالت خشک شده، خارج شده است و نتیجه‌ی نهایی محصولی فشرده و سرشار از مواد مغذی است. هم میوه‌ی خشک و هم میوه‌ی تازه، مواد مغذی مهمی را برای بدن تامین می‌کنند. طبق بررسی ها 155 واحد تولیدکننده هم اکنون با بهره گیری از دانش فنی کافی در مسیر تولید این محصولات گام بر می دارند که بیشترین ظرفیت تولید مربوط به تولیدات استان آذربایجان شرقی می باشد. تولیدکنندگانی نیز در حال احداث واحدهای مشابه در کشور هستند که شامل 40 واحد در کشور می باشند واحدهای موجود در استان همدان و قم  و خراسان شمالی دارای درصد پیشرفت بالای 90 درصد هستند. عدم تامین تمامی نیاز کشور توسط تولیدکنندگان داخلی و به دنبال آن نیاز به محصولات خارجی است، که در صورت تامین از داخل، با کیفیت و قیمتی رقابتی، می‌توان به آینده این حوزه چه در بازار داخلی و چه بازارهای خارجی امیدوار بود.

درصورت تمايل به اين مطلب امتياز دهيد: