طرح احداث پتروپالایشگاه

پتروپالایشگاه از معادل عبارت Petro-Refinery گرفته شده است که حاصل ترکیب دو واژه نفت (Petroleum) و پالایشگاه (Refinery) به معنای پالایشگاه نفت است. اما معمولاً منظور از واژه پتروپالایشگاه عبارت Petrochemical Refinery است که نسل جدیدی از پالایشگاه ها به حساب می آیند و بر یکپارچگی بین مجتمع های پالایش و پتروشیمی تأکید دارد. در واقع در مجتمع های پتروپالایشگاهی، هدف تنها تولید سوخت از جمله گاز مایع (ال پی جی)، بنزین، نفت سفید، نفت گاز و نفت کوره نیست، بلکه در کنار چنین محصولاتی فراورده های ویژه و خوراک های مورد نیاز مجتمع های پلیمری و شیمیایی نیز تولید و عرضه می شود. در مجتمع های پتروپالایش، نفت خام به عنوان خوراک وارد واحدهای فرایندی متعددی می شود تا ترکیبی از محصولات سوختی و پایه پتروشیمی تولید شود. این موضوع سبب شده است که مجتمع های پتروپالایش به دلیل تولید همزمان سوخت و سایر محصولات پایه پتروشیمی نیازمند به کارگیری واحدهای فرایندی خاصی باشند.بررسی ها نشان می دهد توجه به توسعه ظرفیت پتروپالایشی می تواند باعث سودآوری بیشتر (بیش از دو برابر) و افزایش توان رقابت در بازار فراورده های نفتی باشد. در سال های اخیر بسیاری از کشورها ساخت پتروپالایشگاه را در دستور کار خود قرار داده اند که یکی از دلائل آن سودآوری بالای این مجتمع ها است.
در واقع در مجتمع ­های پتروپالایشگاهی هدف تنها تولید سوخت از جمله گاز مایع (LPG)، بنزین، نفت سفید، نفت گاز و نفت کوره نیست، بلکه در کنار چنین محصولاتی فراورده ­های ویژه و خوراک­ های مورد نیاز مجتمع ­های پلیمری و شیمیایی نیز تولید و عرضه می­ شود. در مجمتع­ های پتروپالایش نفت خام به عنوان خوراک، وارد واحدهای فرایندی متعددی شده تا ترکیبی از محصولات سوختی، پلیمری و شیمیایی تولید شود. همین موضوع سبب شده است که مجتمع­ های پتروپالایش به منظور تولید همزمان سوخت و سایر محصولات پایه پتروشیمی نیازمند به کارگیری واحدهای فرایندی خاصی باشند.
ایجاد پتروپالایشگاه به جای پالایشگاه امروزه مورد توجه صنایع نفت و پتروشیمی کشورهای پیشرفته قرار گرفته است. الگوهای مختلفی برای توسعه پترو پالایشگاه وجود دارد که یکی از مناسبترین آنها تبدیل نفتا و نفت سفید به اولفین ها و یا آروماتیکها می باشد. ادغام پالایشگاه و پتروشیمی دارای مزیتهای بسیاری از جمله تولید خوراک با کیفیت بالاتر، افزایش ارزش محصولات جانبی و دستیابی به بهره وری بهتر می باشد.در این تحقیق، سه سناریوی مختلف پتروپالایشگاهی با اضافه نمودن واحدهای نفتا کراکر، کروسین کراکر و آروماتیک سازی بررسی شده و مطالعات اقتصادی برای پالایشگاه نفت به تنهایی و این سه سناریوی پتروپالایشگاهی با ظرفیت 250.000 بشکه در روز خوراک انجام شده است. نتایج نشان می دهد احداث پتروپالایشگاه با واحدهای کروسین کراکر و نفتا کراکر بهترین بازگشت سرمایه را خواهد داشت. هزینه احداث این واحدهای پتروپالایشگاهی به ترتیب حدود 361/6 و 949/5 میلیارد دلار برآورد شده و نرخ بازگشت سرمایه آن به ترتیب حدود 30% و 31% پیش بینی می گردد. این در حالیست که نرخ بازگشت سرمایه پالایشگاه در بهترین حالت حدود 13% پیش بینی شده است. همچنین مطالعات نشان می دهد الگوی فرآیندی تولید آروماتیکها در پتروپالایشگاه باعث افزایش نرخ بازگشت سرمایه به 33/13% می گردد.از طرفی، نسبت تولید پروپیلن به اتیلن در واحدهای کراکینگ نفتا یا کروسین حدود 10 برابر بیشتر از واحدهای کراکینگ گازی می باشد. این در حالیست که در سالهای گذشته و بواسطه توسعه میدان گازی پارس جنوبی، اکثر مجتمع های پتروشیمیایی بر اساس خوراک گاز احداث و یا برنامه ریزی شده است. با توسعه پتروپالایشگاهها، می توان به تولید بیشتر پروپیلن بعنوان یک ماده پتروشیمیایی با بازار مصرف بالا نیز دست یافت.
پالایشگاه‌ها دارای رده بندی (Skimming / Hydroskimming / Conversion / Deep Conversion /Zero Gasoline) از نظر میزان شکستن خوراک بوده که دو رده از آن‌ها مناسب پترو پالایشگاه سازی هستند که عبارتند از deep convertion و zero gasoline refinery تا محصولات پتروشیمی را هدف قرار داده و با اخراج کربن از ساختار هیدروکربن ها، محصولات تک الفینی تولید کنند و در نتیجه خوراک واحد‌های پتروشیمی تامین شود.

انواع پتروپالایشگاه‌ها بر اساس پیچیدگی
واحدهای پالایشگاهی و پتروپالایشگاهی از نظر پیچیدگی به ۵ طبقه تقسیم می‌شوند.
گروه اول آنها پالایشگاه‌های معمولی هستند که صرفا سوخت تولید می‌کنند. در حال‌حاضر در ایران، پالایشگاه‌های تهران، بندرعباس، لاوان، شیراز و کرمانشاه از این نوع بوده و محصولات شیمیایی خاصی در این واحدها تولید نمی‌شود. پالایشگاه ستاره خلیج‌فارس هم در فاز اول فقط تولیدکننده سوخت است اما با اجرا‌شدن فازهای بعدی، خوراک اولیه صنایع پتروشیمی را نیز تهیه خواهد کرد.
نوع دوم پالایشگاه‌‌هایی هستند که واحدهای FCC دارند و محصولات شیمیایی الفینی مانند پروپیلن و اتیلن هم تولید می‌کنند. در حال‌حاضر در کشور دو پالایشگاه شازند اراک و آبادان از این نوع هستند و کمتر از ۳‌درصد از جرم خروجی آنها به الفین تبدیل می‌شود. سه طبقه دیگر آنها کاملا به پتروپالایشگاه‌ها با ضریب پیچیدگی متفاوت اختصاص دارد.
گونه سوم پتروپالایشگاه‌‌هایی هستند که شامل پالایشگاه و پتروشیمی کراکر بخار یا پتروشیمی آروماتیک می‌شوند. در این واحدها حداکثر ۴۰‌درصد از محصولات تولیدی، مواد شیمیایی و پتروشیمی خواهد بود و طیف وسیعی از آنها را تشکیل می‌دهند. بر اساس این گزارش، در حال‌حاضر تبادل محصول بین پالایشگاه‌ها و پتروشیمی‌‌ها در کشور وجود دارد اما این واحدها از نظر مدیریتی مستقل اداره می‌شوند. مثلا خوراک نفتای سبک و سنگین واحد الفین پتروشیمی اراک از پالایشگاه اراک و پالایشگاه اصفهان تامین می‌شود.
در ساختار چهارم، بعد از واحد پالایشگاهی، واحد کراکر بخار و واحد آروماتیک به‌طور همزمان احداث می‌شوند و تبادل محصولات بین سه مجموعه توامان انجام می‌شود. مزیت این واحدها تولید همزمان الفین‌‌ها و آروماتیک‌‌ها است. پتروشیمی بندر امام‌خمینی این ویژگی را دارد اما خوراک نفتی خود را از پالایشگاه آبادان دریافت می‌کند.
نوع آخر پتروپالایشگاه‌ها رویکرد جدیدی از همبستگی و ادغام پتروشیمی و پالایشگاه هستند. این واحدها به گونه‌‌ای پیکربندی می‌شوند که بیشترین محصولات شیمیایی و پلیمری را (بیش از ۴۰ درصد) به جای سوخت تولید کنند. به دلیل مقیاس بزرگ این واحدها (بازه بین ۱۰ تا ۲۰ میلیون تن در سال خوراک ورودی) و تولید مقیاس‌بالای محصولات در خروجی واحد، قیمت تمام‌شده محصولات در واحدهای تبدیل نفت‌خام به مواد شیمیایی موسوم به COTC کاهش قابل‌توجهی پیدا می‌کند و می‌تواند آینده واحدهای پتروشیمی معمولی در دنیا را دچار تحول کند.
ساختار صنعت پتروشیمی
یکی از جذابیت‌های صنعت پتروشیمی، مربوط به ایجاد ارزش افزوده است. یعنی می‌توان با ایجاد تغییرات فیزیکی و شیمیایی روی هیدروکربورهای نفتی و گازی آن را به قیمتی بیشتر از قیمت نفت و گاز خام، معامله کرد. به این ترتیب محصولات پتروشیمی را هم می‌توان خام فروشی کرد و هم بعد از فرآوری با ارزش افزوده بیشتر تحت عنوان محصولات متنوع فروخت.
صنعت محصولات شیمیایی را می‌توان به‌طور تقریبی به دو بخش فرآوری‌های بالادستی و پایین‌دستی تقسیم کرد. تولید محصولات پتروشیمی به شکلی است که یک واحد بالادستی، ماده اولیه سایر واحدهای پایین‌دستی را تولید می‌کند.

برای ساخت یک پتروپالایشگاه چه مقدار منابع نیاز داریم؟
برای ساخت یک پتروپالایشگاه ۳۰۰ هزار بشکه‌ای با نسبت تبدیل به فرآورده‌های پتروشیمی حدود ۳۵ درصد، به ۱۰ تا ۱۱ میلیارد دلار سرمایه نیاز داریم. این میزان سرمایه در مقایسه با طرح‌ها و پروژه‌های جاری کشور رقم بسیار بزرگی است که البته جذب این میزان سرمایه‌گذاری در یک دوره تقریبی چهار ساله صورت خواهد گرفت. به همین دلیل توصیه کردیم که متقاضیان با تجمیع سرمایه‌های خود شرایط مناسب‌تری را برای اجرای یک طرح کامل فراهم خواهند کرد. ضمن اینکه تغییر در الگوی فرآیندی با جهت‌گیری کاهش در نسبت تبدیل اشاره‌شده مقدار سرمایه‌گذاری را کاهش خواهد داد

کد آیسیک مرتبط با احداث پترو پالایشگاه
کد آیسیک مخفف International Standard Industrial Classification (سیستم بین المللی طبقه بندی استاندارد صنایع) است. کد گذاری به عنوان روش ساده و دقیق برای تعیین هویت کالا، قطعات ، مدارک و اموال ، سالها است که در سطح شرکت هاو زنجیره های تأمین مورد استفاده قرار می گیرد.
با توجه به بررسی های انجام شده کد آیسیک پترو پالایشگاه به شرح جدول ذیل می باشد

کد تعرفه گمرکی مرتبط با احداث پترو پالایشگاه
تعرفه یا به عبارت دیگری(TARIFF) یک نوع معیار رقمی و یا عددی می باشد برای شناسی و تعیین جایگاه کالا در ترخیص کالا .
تعرفه گمرکی میزان حقوق ورودی قابل پرداخت برای ورود کالا می باشد.تعرفه گمرکی در بستر تاریخ مبتنی بر سیستم و روش های خاصی از قبیل اداره گمرک،آمار،حمل و نقل،بیمه و غیره طراحی و مورد استفاده قرار می گیرد.
با توجه به بررسی های انجام شده کد تعرفه گمرکی پترو پالایشگاه به شرح جدول ذیل می باشد

پیش‌بینی روند تولید و تقاضای مواد پایین‌دست پتروشیمیایی تا سال ۲۰۵۰
مطالعات بازار آینده فراورده‌های پالایشی و پتروشیمیایی نفتی و همچنین مزایای پتروپالایشگاه‌ها نسبت به پالایشگاه موجب شده‌است که بسیاری پروژه‌های چندساله اخیر دنیا به سمت احداث پتروپالایشگاه‌ها پیش بروند. از دیگر مزایای پتروپالایشگاه‌ها کاهش هزینه‌های جاری به علت ادغام واحدها و تبادل جریان‌های انرژی و مواد، افزایش حاشیه سود در واحد بشکه از ۷ دلار به بیش از ۱۵ دلار و امکان شکل‌گیری واحدهای شیمیایی در زیرمجموعه پتروپالایشگاه‌ها برای تکمیل زنجیره ارزش است. علاوه براین ادغام واحدهای پالایشی و پتروشیمیایی موجب مدیریت واحد آن‌ها نیز می‌شود که خود نقش مهمی در افزایش بازدهی آن‌ها دارد.

مقایسه پیش‌بینی روند تقاضای محصولات پالایشی و پتروشیمیایی تا سال ۲۰۴۰
پتروپالایشگاه چه تاثیری بر اقتصاد کشور دارد؟
در سال های اخیر همزمان با پیشرفت دانش و فناوری ساخت مجموعه‌های چند منظوره در صنایع مختلف در راستای افزایش بهره‌وری، یکسان‌سازی تولید مورد توجه ویژه ای قرار گرفته است و در این میان ساخت پتروپالایشگاه‌ها به عنوان مصداقی از تجمیع واحد‌های پتروشیمی و پالایشگاهی از اهمیت ویژه ای برخوردار است.
در واقع نفت و گاز خام از میادین تولید و پس از فرآورش اولیه در واحدهای بهره برداری به پالایشگاه ها ارسال می شود. مهمترین خروجی و محصول پالایشگاه های نفتی و گازی شامل:نفتا، بنزین، گازوییل، نفت سفید، نفت کوره، قیر و مالچ و همچنین میعانات گازی و گازهای سبکی چون متان، اتان و پروپان و گوگرد است.
محصول خروجی پالایشگاه ها بخشی به صورت مستقیم در بازار به مردم عرضه می شود و مورد مصرف قرار می گیرد اما بخشی دیگربه عنوان خوراک به پتروشیمی ها انتقال داده شده و محصولات مختلف از سوی مجتمع های پتروشیمی روانه بازارهای داخلی و خارجی می شود و و می توان به سه گروه محصولات اصلی اشاره کرد که شامل دسته اول: اتیلن، پروپیلن، پلی پروپیلن، گوگرد، بنزن،اوره و آمونیاک و چندین محصول دیگر، این محصولات پایه و اساس محصولات متعدد دیگر پتروشیمی را تشکیل می دهد. دسته دوم شامل محصولات میانی که خود ماده اولیه محصولات نهایی است مانند مواد اولیه پلاستیک ، پی وی سی و ملامین و … و دسته سوم محصولات نهایی مانند: لاستیک، کودهای شیمیایی، بنزین، الیاف مصنوعی و … تقسیم می شود.
یکی از راهکارهای اساسی بی‌اثرکردن تحریم‌های نفتی آمریکا به پیشنهاد کارشناسان و متخصصان، تغییر رویکرد از خام‌فروشی به سمت فرآورده‌فروشی و تولید محصولات نهایی و ایجاد ارزش افزوده بیشتردر مسیر کاهش وابستگی کشور به نفت خام است.
ساخت واحدهای پتروپالایشی افزون بر دور زدن تحریم‌های نفتی، باعث ایجاد ارزش افزوده و اشتغال شده و برای سهامداران آن سود سرشاری را به همراه خواهد داشت. در حال حاضر بسیاری از کشورهای دنیا مانند سنگاپور که فاقد منابع نفت و گاز بوده با سرمایه‌گذاری در حوزه صنایع پتروپالایشی و توسعه این واحدها سرمایه‌ی بسیاری را برای کشور خود به ارمغان آورده‌اند در نتیجه ضرورت توسعه صنایع پتروپالایشی در داخل کشور با توجه به فضای تحریمی بیش از گذشته است.
توسعه صنعت پتروپالایشگاهی ازجمله برنامه های کشورهای توسعه‌یافته و درحال‌توسعه‌ دنیاست. کشورهای توسعه‌یافته با ایجاد پارک های شیمیایی و صنایع پتروپالایشگاهی و ارائه‌ اعتبارات و تسهیلات مناسب و ویژه به این صنایع، زمینه رشد چشم‌گیر صنایع پتروپالایشی خود را ایجاد کرده اند. این کشورها با توسعه صنایع تبدیلی نفت خام به فرآورده های سودده، سعی بر نقش‌آفرینی در آینده بازار انرژی دنیا را دارند. در این میان، ایران که سابقه ای طولانی در صنعت پالایشگاهی دنیا دارد، از مشکلات عدیده ای همچون فرسودگی تأسیسات و تجهیزات پالایشگاهی، عدم بازدهی مناسب در صنایع میان‌دستی و پایین‌دستی نفت خام و فقدان اعتبارات لازم برای نوسازی و توسعه صنایع پالایشگاهی خود رنج می برد.

چشم‌انداز صنعت پتروشیمی در جهان
طبق مطالعات انجام شده در سایت statista، انتظار می‌رود که ظرفیت تولید صنایع پتروشیمی در سراسر جهان تا سال 2030 از سه میلیارد تن فراتر رود، در حالی که این مقدار در سال 2020 برابر با 2.2 میلیارد تن بود.
در تصویر زیر لیست کشورهایی که قصد دارند ظرفیت تولید خودشان را تا سال 2030 افزایش دهند و میزان برنامه‌ریزی برای تحقق این فرایند به تفکیک نشان داده شده است. (به میلیون تن در سال)

همان‌طور که در نمودار بالا می‌بینیم؛ چین، هند و ایران از جمله کشورهایی هستند که بیشترین افزایش ظرفیت پتروشیمی را برای سال 2030 اعلام یا برنامه‌ریزی کرده‌اند.
چین در صدر قرار دارد و به تنهایی قصد دارد چیزی حدود 134 میلیون تن به ظرفیت تولیدش اضافه کند و برای آن برنامه‌ریزی کرده است. بررسی‌ها بیانگر این است که چین قصد دارد در میان‌مدت بر بازار مسلط شود.

پیش‌بینی‌های بازار پتروشیمی در سال‌های آینده
همچنین پیش‌بینی‌ها حاکی از رشد بازار پتروشیمی در سال‌های آینده است. تقاضای فزاینده برای محصولات پتروشیمی در کنار تمایل کشورها به استفاده کمتر از سوخت‌های مایع مشتق شده از زغال‌سنگ در بخش حمل و نقل مثل مازوت، می‌تواند پتروشیمی‌ها را به بزرگترین محرک برای تقاضای نفت در آینده نزدیک تبدیل کند.

چشم‌انداز صنعت پتروشیمی ایران تا سال 1404
اما سوالی که در این قسمت برای ما ایجاد می‌شود، این است که آیا واقعا ایران می‌تواند تا سال 2030 میلادی (1410-1411 شمسی) به این هدف خود برسد و ظرفیت تولیدی خود را افزایش دهد؟

کشور ایران از لحاظ ذخایر نفت در جایگاه چهارم دنیا، بعد از ونزوئلا، عربستان و کانادا قرار دارد. پس از نظر منابع، محدودیتی برای تحقق اهدافش نیست، اما چندین سال است که مانعی بزرگ بر سر راه ما قرار دارد و آن هم تحریم‌ها است. در حال حاضر سایر شرکت‌ها و موسسات بین‌المللی به‌دلیل سطح بالای ریسک سرمایه‌گذاری در ایران و سختی انتقال وجوه نقد، مبادلات خود را با ایران محدود کرده‌اند، در نتیجه میزان درآمدهای نفتی و غیرنفتی کاهش یافته است. بنابراین تحقق این برنامه‌ریزی‌ها بستگی به بهبود روابط ما با سایر کشورها دارد.
از طرف دیگر مواردی مثل رکود اقتصادی، تعطیلی کسب و کارها به دلیل شرایط ناشی از شیوع کرونا معضلات اقتصادی را افزایش داده است. همچنین افزایش نرخ ارز و تورم، قدرت خرید و تامین مواد اولیه را برای برخی صنایع کوچک دشوار کرده است.
علاوه‌بر روابط خارجی، شرایط و سیاست‌گذاری‌های داخلی مثل چگونگی خصوصی‌سازی، کمبود برق در تابستان‌ و کمبود گاز در فصول سرد و… بر مشکلات این صنعت اضافه کرده است. توسعه صنعت پتروشیمی، از خام‌فروشی جلوگیری می‌کند و ارز آوری بیشتری برای کشور خواهد داشت.

اشتراک جريان های مواد در پتروپالايشگاه
در یك پتروپالایشگاه لازم است تا جریان هایی از مواد توسط پالایشگاه به کراکر بخار یا واحد آروماتيك سازی تحویل داده شودتا محصولات پتروشيمی توليد شوند. موادی که میتوانند از طریق پالایشگاه به کراکر بخار وارد شوند عبارت از: نفتا (به ویژه نفتای سبک)، گازمایع (پروپان+ بوتان) موادی که میتوانند از طریق پالایشگاه به کراکر بخار وارد شوند عبارت از: نفتا (به ویژه نفتای سبك)، گازمایع (پروپان+ بوتان) اساس هزینه تمام شده، دسترسی، کيفيت و بهره وری انتخاب میشود.
محصولاتی هم که از فرایند کراکينگ بخار حاصل میشود عبارتند از: هيدروژن، اتيلن، پروپيلن، الفين های چهارکربنه و بنزین پيروليز.

ارزش افزوده محصولات در پالايشگاه

رشد جایگاه جهانی ایران همراه با توسعه صنعت پتروپالایشگاهی
در صورتی که ظرفیت پتروپالایشگاهی کشور بتواند به میزان خوراک خام تولید شده توسط وزارت نفت توسعه پیدا کند، تحریم نفت خام در عمل خنثی می‌شود. با توجه به بهره مندی کشور از منابع نفت و گاز ملی، تهیه خوراک پتروپالایشگاه ها نسبت به سایر کشورهای دنیا نظیر چین، هند، کره جنوبی و … بسیار آسان‌تر و به نسبت ارزان‌تر خواهد بود و ایران می‌تواند نقش تنظیم گری قیمت محصولات پتروشیمیایی در دنیا را با توجه به نزدیکی به منابع انرژی و ظرفیت پتروپالایشگاهی ایجاد شده را ایفا کند.
در این شرایط جدید بخش اقتصاد نفتی ایران دیگر به فروش نفت خام وابسته نبوده و از راه ایجاد ارزش افزوده بر نفت خام می‌چرخد. در واقع ایران می‌بایستی با توسعه ظرفیت پتروپالایشگاهی خود به دنبال تأسیس و رهبری یک سازمان جهانی جدید برای محصولات پتروشیمیایی به جای عضویت در سازمان جهانی اوپک برای حفظ ظرفیت فروش نفت خام خود باشد. بنابراین ارزش پول ملی، نفوذ و قدرت سیاسی ایران در منطقه و جهان افزایش چشمگیری خواهد یافت.

طبقه بندی پالایشگاه ها و پتروپالایشگاه ها بر اساس ميزان توليد مواد شيميایی

چالش پیش روی طرح‌های پتروپالایشگاهی
معمولا احداث مجتمع‌های پتروپالایشی در داخل کشور و بالاخص در شرایط تحریم، به عنوان مثال برای ظرفیت ١٠٠ هزار بشکه در روز حدود سه تا چهار سال طول می‌کشد. این امر با فرض این که در خصوص لیسانس واحد‌ها و ساخت راکتور‌ها و کمپرسور‌ها به دلیل تحریم با مشکل مواجه نشویم، در چنین شرایطی، حدود ٤ میلیارد دلار هزینه سرمایه گذاری لازم است که با فرض اینکه کل نفت خام خوراک یک ساله با قیمت متوسط ٣٥ دلار در بشکه به صورت تنفس خوراک در اختیار مجتمع پتروپالایشی قرار بگیرد، حدود ۲.۱ میلیارد دلار (کمتر از یک چهارم هزینه سرمایه گذاری) را پوشش می‌دهد.
ضمنا این نکته را هم باید مد نظر داشت که این مجتمع از سال چهارم آغاز سوددهی آن خواهد بود. پس حداقل چهار سال تنفس خوراک نیاز خواهد بود و با در نظر گرفتن این که واحد‌ها در سرویس نیستند، در چهار سال اول امکان دریافت خوراک وجود ندارد.
انتظار می رود سهم مصرف کل فراورده‌ها نفتی از سبد انرژی مصرفی این کشور از ۱۹ درصد در سال ۲۰۱۹ به ترتیب در سال ۲۰۲۵ و ۲۰۳۵ به ۱۷.۴ و ۱۵.۲ درصد برسد؛ این یعنی الزاما طرح‌ها باید به سمت تولید محصولات پتروشیمی سوق پیدا کند که در این صورت احداث واحد‌های FCC/RFCC بخش اصلی احداث این مجتمع‌ها جهت تولید محصولات پتروشیمی باید منظور شود.
قطعا سود بسیار این مجتمع‌ها، شکوفایی اقتصادی را در کل کشور به دنبال خواهد داشت. طبق شکل و مستند زیر تا سال ٢٠٢٠ ظرفیت این FCC/RFCC‌ها در هند و چین به یک میلیون و هشتصد هزار بشکه در روز می‌رسد که در ایران ظرفیت پالایش نفت خام حدود این رقم ۲.۲ میلیون بشکه در روز بوده و ظرفیت این واحد‌های FCC جمعا ١٤٠ هزار بشکه در روز (حدود ۴.۶ درصد ظرفیت پالایش کشور) است. فقط با ده درصد کاهش تولید نفت کوره پالایشگاه‌های کشور (با احداث واحد‌های FCC/RFCC) که با مجموع ظرفیت حدود ٢ میلیون بشکه در روز در سرویس هستند، حدود ٣ درصد میزان افزایش پایه پولی کشور کنترل شده و با تناسب ٨ برابری کنونی با نقدینگی حدود ٢٤ درصد؜ی از تورم کشور کاهش خواهد یافت؛ راهی که کشور‌های هند و چین در ده سال گذشته پیموده اند و مجموع ظرفیت این واحد‌ها در این دو کشور به حدود ٢ میلیون و دویست هزار بشکه در روز رسیده است. از ۲۸.۵ میلیون ظرفیت پالایش امریکا و کانادا نیز ۷.۵ میلیون ظرفیت F.C.C وجود دارد. (منبع اوت لوک ۲۰۱۹ اوپک)؛ یعنی حدود یک سوم ظرفیت پالایش مربوط به واحد‌های FCC هستند که طبق تصویر زیر در مقیاس جهانی نیز همین است و متاسفانه در کشور ما به دلیل بی توجهی به صنعت پالایش کمتر از ۴.۶ درصد است.

پیش بینی وضعیت سرمایه گذاری طرح احداث پتروپالایشگاه

ظرفیت : 2 میلیون بشکه در روز نفت خام و میعانات گازی
نرخ برابری دلار : 27000 تومان
میزان سرمایه گذاری ثابت : 30 میلیارد دلار (بدون احتساب هزینه زمین)
ارزش ماشين آلات و تجهيزات : 22 میلیارد دلار
نرخ بازده داخلی در سال مبنا : 29 درصد

درصورت تمايل به اين مطلب امتياز دهيد: