طرح احداث مزرعه غلات

غلات چه هستند

دانه غلات (یا غلات ساده) دانه‌هایی کوچک، سخت و دانه‌های خشک خوراکی هستند که روی گیاهان علف‌مانند، به نام غلات رشد می‌کنند. آن‌ها غذای اصلی بسیاری از کشورها هستند و تا حد زیادی، بیشتر از هر گروه مواد غذایی دیگر، انرژی غذایی سراسر جهان را فراهم می‌کنند. غلات نقش عمده‌ای در تاریخ بشر ایفا کرده‌اند و پیشرفت در زمینه‌ی کشاورزی غلات، چنان عمده است که باعث توسعه تمدن می‌شود. انسان‌ها عمده مصرف‌کنندگان غلات هستند اما غلات برای تغذیه و فربه کردن دام نیز استفاده می‌شود. هم‌چنین غلات می‌توانند به محصولات غذایی مختلفِ فرآوری‌شده نیز بدل شود.طرح احداث مزرعه غلات

تاريخچه غلات

هزاران سال است كه اين گونه گياهان، در تأمين غذاي بشر نقش حياتي ايفا مي‌كنند. باستان شناسان جوامع ابتدايي توانسته‌اند از ويرانه‌هاي قديمي مراكز سكونت انسان، دلايلي به دست آورند كه نشان مي‌دهد غلات در تمدن‌هاي اوليه بشري هم كشت مي‌شده‌اند و براي مثال، گندم در سرزمين حاصلخيز ميانرودان به عمل مي‌آمده است. ميانرودان امروزه بخش‌هايي از تركيه، عراق، سوريه و ايران را تشكيل مي‌دهد. شواهد به دست آمده نشان مي‌دهد كه در ۱۶٫۰۰۰ تا ۱۰٫۰۰۰ سال قبل از ميلاد، انسان ما قبل تاريخ در اين ناحيه گندم توليد مي‌كرده است.
همچنين هر جا كه جامعه‌اي تشكيل شده، يكي از انواع غلات در پيدايش آن نقش داشته‌اند. مثلاً برنج در تشكيل جوامع نخستين كشور چين و ذرت هم در تشكيل جوامع آفريقايي مؤثر بوده‌اند.طرح احداث مزرعه غلات

اشکال مختلف انواع غلات

امروزه، رایج‌ترین غلات تولیدی و مصرفی را ذرت (یا بلال)، برنج و گندم تشکیل می‌دهد. غلات دیگری که به مقدار کمتری مصرف می‌گردد شامل جو، جو دوسر، ذرت خوشه‌ای، ارزن، چدار و چند نوع دیگر است. هم‌چنین مواد غذایی وجود دارند که به شبه غلات موسوم هستند، آنها از منظر صنعتی غلات نیستند، اما همانند غلات، فرآوری و آماده می‌شوند که شامل کوینولا و گندم سیاه می‌شود. غذاهایی مانند نان، ماکارونی، غلات صبحانه، برشتوک، بلغور جو دوسر، چیپس و هله هوله‌هایی مثل شیرینی و کوکی‌ها نیز از غلات به دست می‌آیند.
همچنین محصولات متشکل از غلات می‌توانند مواد تشکیل دهنده‌ی انواع غذاهای فرآوری شده باشد. برای مثال، شربت ذرت با فروکتوز بالا، یک شیرین کننده عمده در رژیم غذایی آمریکایی‌ها، از ذرت تهیه شده است.

ارزش غدايی غلات و همه نكاتی كه بايد بدانيم

غلات منبع انرژي براي انسان هستند. در كشورهاي در حال توسعه، اين دسته مواد تمام رژيم غذايي را در بر مي‌گيرند. غلات حاوي هيدرات كربن، پروتئين، چربي، مواد معدني و انواع ويتامين هستند كه البته ضمن مراحل مختلف نگهداري و تهيه، ممكن است بخشي از مواد مغذي مذكور از بين برود. دانه غلات كه كاريوپس يا گندمه نام دارد، منبع خوبي براي تغذيه انسان مي‌باشد. ميزان پروتئين برنج از گندم كمتر است. ميزان ويتامين‌هاي ضروري (از جمله تيامين) برنج صيقل داده شده هم از برنج قهوه‌اي كمتر مي‌باشد، چون سبوس خود داراي ويتامين‌هاي گوناگوني است كه در مرحلهٔ صيقل دهي از برنج جدا مي‌گردد.
البته به خاطر داشته باشيد كه با وجود همهٔ موادي كه ذكر شد، غلات غذاي كاملي بشمار نمي‌آيند. مصرف اين مواد به تنهايي نمي‌تواند يك رژيم غذايي متعادل و كامل محسوب گردد. ميزان پروتئين و در واقع اسيدهاي آمينه غلات و همچنين ويتامين موجود در آنها محدود است. براي اين كه يك فرد بالغ بتواند ۶۵ تا ۸۰ گرم پروتئين مورد نياز خود را تنها از طريق غلات تأمين كند، بايد مقدار بسيار زيادي از اين دسته مواد بخورد كه در عوض، به دليل اين كه غلات حاوي هيدرات كربن هستند، فرد ممكن است چاق شود. بسياري از پروتئين‌هاي گياهي به همين دليل كه اسيدهاي آمينه كافي ندارند نمي‌توانند به تنهايي در رژيم غذايي افراد مورد استفاده قرار گيرند، بلكه در كنار آنها بايد از پروتئين‌هاي حيواني و سبزيجات و حبوبات هم استفاده نمود. البته پروتئين‌هاي حيواني كه از انواع حيوانات تأمين مي‌شوند، خود متكي بر منابع گياهي و از جمله غلات هستند. چون اغلب از انواع گياهان و غلات، به عنوان خوراك دام استفاده مي‌شود.

فواید غلات در مقابل گوشت

دریافت انرژی از مصرف غذاهای گیاهی مانند غلات ، بهتر از دریافت آن از غذاهایی با منشاء حیوانی است. از جمله مزایای غلات در مقایسه با مواد غذایی حاصل از گوشت موارد زیر است:
غلات حاوی کلسترول نیستند ، بنابراین در بروز بسیاری از بیماری های گردش خون تأثیرندارند. غلات فاقد اسید اوریک هستند ، اسید مسئول حمله به مفاصل و ایجاد دردهای زیادی برای بیماران نقرس یا مبتلایان به آرتریت هستند. چربی های موجود در غلات ، اشباع نشده هستند. آنها در حبوبات و انواع جوانه ها وجود دارند و بسیار مفیدتر از بسیاری از چربی های حیوانی هستند که اشباع شده می باشند. میزان سموم غلات همیشه کمتر از گوشت است. غلات ممکن است حاوی محصولات محافظت کننده گیاهی نامطلوب باشند اما حیوانات علاوه بر سموم گیاهانی که خود از آنها می خورند مجبور به خوردن مواد دیگری هستند که می توانند برای سلامتی انسان مضر باشند مانند هورمون ها ، آنتی بیوتیک ها و …

کربوهیدرات غلات

کربوهیدرات موجود در غلات نشاسته است. نشاسته در بدن به گلوکز که برای سوراندن و دادن انرژی به سلول استفاده می شود تبدیل می شود.
جذب این کربوهیدرات ها به تدریج انجام می شود به گونه ای که این نوع مواد غذایی می توانند سطح قند خون را متعادل نگه دارند. بنابراین غلاتی نظیر حبوبات برای بیماران دیابتی مناسب هستند زیرا سطح قند خون را بهتر تثبیت می کنند.

غلات یک گروه غذایی غنی از فیبر

غلات سبوس دار (فرآوری نشده) از فیبر بسیار غنی هستند. فیبر عمدتا در لایه های بیرونی دانه یافت می شود. (فرآوری شامل از بین بردن لایه بیرونی برای دانه ها است).
با پالایش یا فرآوری دانه ها ، فیبر از بین می رود. فیبر به ازای هر 100 گرم وزن غلات پالایش شده فقط کمی بیش از 2 گرم می باشد.
نقش فیبر در کنترل یبوست ، کاهش سطح کلسترول خون و همچنین در پیشگیری از سرطان روده بزرگ بسیار مهم می باشد.بعد از جذب شدن فیبر سریعتر تخلیه روده انجام می شود و سموم موجود در مدفوع ، از روده بیرون می رود.
غلات در جلوگیری از سرطان پستان در زنان و سرطان پروستات در مردان بسیار حائز اهمیت می باشد. بعضی از غلات از جمله گندم حاوی لینان هستند برخی دیگر مانند جو غنی از اسید لاکتون هستند. این ترکیبات مانع از رشد استروژن های انسانی می شوند که باعث رشد سلول های سرطانی هستند.

غلات سرشار از ویتامین ها مواد معدنی و پروتئین هستند

غلات سرشار از ویتامین E می باشد . ویتامین E یک آنتی اکسیدان قدرتمند است به همین دلیل در سم زدایی سلول ها نقش دارد.ترکیب این ویتامین با لینگان باعث خنثی شدن رادیکال های آزادی می شود که باعث آسیب به بدن می شوند.
نشان داده شده است که مصرف منظم دانه ها در برابر بیماری های قلبی ، جلوگیری از تخریب سلول های مغزی که باعث ایجاد آلزایمر یا سایر اشکال زوال عقل می شود ، از چشم در برابر کاهش بینایی یا ایجاد آب مروارید محافظت می کند.
غلات همچنین غنی از ویتامین B هستند. ویتامین B در درجه اول وظیفه حفظ اعصاب ، مراقبت از سلامت ذهن و تقویت استحکام استخوان ها را به عهده دارد. بعنوان مثال ذرت سرشار از ویتامین B 9 (اسید فولیک) است که برای رشد صحیح استخوان جنین لازم است.

مواد معدنی غلات

در صورت عدم پالایش غلات مواد معدنی کافی در آنها وجود دارد ، زیرا مواد معدنی موجود در آنها در لایه های بیرونی دانه ظاهر می شوند.
مواد معدنی اصلی غلات آهن ، منیزیم و کلسیم هستند. به عنوان مثال جو دوسر سرشار از آهن است که برای جلوگیری از کم خونی و کلسیم مورد نیاز است همچنین برای تشکیل استخوان ها و دندان ها بسیار مفید است و از پوکی استخوان جلوگیری می کند. به همان اندازه مهم برای حفظ ضربان قلب و عملکرد مناسب ماهیچه ها و در سلامت استخوان و سیستم گردش خون است. کمبود آن می تواند به فشار خون بالا ، آریتمی ، مشکلات کلیوی ، اسهال یا ریزش مو منجر شود.
علاوه بر این سه ماده معدنی اصلی ، غلات حاوی پتاسیم است که برای نگهداری مایعات بین سلولی و همچنین برای کنترل فشار خون بسیار مناسب است. (برنج از این ماده معدنی بسیار غنی است)

مناسبترين آب و هوا برای رشد غلات

عوامل مختلف آب و هوايی قادرند طرز رشد، ميزان عملكرد و همچنين كيفيت محصول را تحت تأثير قرار دهند؛ بنابراين توليد اقتصادی هر نوع غله در هر ناحيه، كاملاً تابع شرايط آب و هوايی می باشد. گندم، جو و چاودار كه به دليل كوچك بودن بوته‌شان، غلات كوچك نام مي‌گيرند، به بارندگی ساليانه ۳۰۰ تا ۱۳۰۰ ميليمتر نياز دارند و به صورت ديم هم كشت می شوند.
برنج به حرارت و بارندگي كافي (يا آبياري كافي) نياز دارد. معمولاً برنج در نواحي كه سالانه نزديك به ۱۰۰۰ ميليمتر يا بيشتر بارندگی دارند كشت می شود. ذرت هم با اين كه يك گياه گرمسيري است در آب و هوا و ارتفاعات مختلف از نواحی پست تا ارتفاع ۳۰۰۰ متري از سطح دريا كشت می گردد.
جو از همهٔ غلات مقاوم تر است و می توان آن را حتي در كشور سيبری هم كاشت. گندم از همهٔ غلات رايج تر است. معمولاً گياهان سردسيری را در نواحي گرمسيری، البته در نواحی بلند و خنك كوهستانی می كارند كه در اين صورت، كشاورزان می توانند به دليل شرايط مساعد و خنكي كوهستان‌های نواحي گرمسير، هر ساله چند بار غلات بكارند.
غلات گرمسيری را در نواحي پست گرمسيری كه آب و هواي معتدلی دارند مي‌كارند و همچنين می توان اين غلات را در نواحی معتدل، البته در فصل‌هايی كه سرما و يخبندان نباشد كشت نمود. معمولاً اين دسته انواع بهاره و زمستانی دارند.

مراحل رشد غلات و فراينده رشد غلات

دوره رشد غلات شامل مراحل جوانه زنی، پنجه زنی، تشكيل روزت، ساقه رفتن، تشكيل گل و تشكيل ميوه است كه هر كدام از اين مراحل را به اختصار در اينجا توضيح می دهيم:
جوانه زنی: اين مرحله با نفوذ ريشه در پوست دانه و غشای تخمدان آغاز می شود. ريشهٔ اوليه چندان پر پشت نيست، اما ريشه‌های ثانويه كه شامل ريشه‌های نا بجا هم می شود، در مراحل اوليه رشد به وجود خواهند آمد كه اين ريشه‌های ثانويه قوی تر بوده و قدرت كافي براي نگه داشتن گياه در خاك را دارند.
پنجه زنی: پس از آن كه اولين برگ‌هاي گياه سطح خاك را شكافت و ساقه اصلي شروع به رشد نمود، مرحله پنجه زنی آغاز مي‌گردد؛ يعنی جوانه‌های موجود در محل اتصال برگ‌های پايينی به ساقه، فعال شده و شروع به رشد می كنند.
تشكيل روزت: برگ‌هاي گياه در فاصلهٔ دو مرحله پنجه زنی و ساقه رفتن رشد نموده و بلند می شوند و مجموعه‌ای برگ را در ابتدای ساقه ايجاد می كنند. اين مرحله را تشكيل روزت می می نامند.
ساقه رفتن: در اين مرحله ساقه طويل می شود. در اوايل اين مرحله، گل آذين هم تشكيل می شود. تشكيل گل آذين: در اين مرحله گل آذين بوته از داخل غلاف خارج می شود. گل كردن غلات معمولاً زمانی كه گل آذين داخل غلاف است يا بلافاصله پس از تشكيل گل آذين صورت می گيرد. گل‌های گياهان خانواده گرامينه، به صورت گروهی به وجود می آيند. منظور از گل آذين، آرايش گل يا طرز قرار گرفتن گل روی ساقه است. مجموع چند گلچه كه روی محور گل آذين است را سنبلچه می گويند.
ميوه: زمانی كه ميوه می رسد، غشای تخمدان نازك شده و به پوست دانه می چسبد. اين گونه ميوه‌ها را گندمه گويند، مثل دانه گندم، ذرت و چاودار. دانه بعضی غلات حتی پس از برداشت هم داخل غلاف باقی می ماند، مثل برنج و جو.

برداشت محصولات غلات از كی آغاز می شود

برداشت غلات بايد به موقع صورت گيرد. برداشت زودتر يا ديرتر از موقع محصول، موجب كاسته شدن كيفيت آن مي‌شود. تأخير دربرداشت غلات دانه ريز، سبب ريزش دانه، خوابيدگي يا شكستن بوته‌ها در كشتزار و بالاخره كاهش ميزان ماده خشك می گردد. برداشت زود هنگام محصول هم موجب پايين آمدن كيفيت غلات می گردد. وزن دانه‌ها تا زمان رسيدن دانه افزايش می يابد، ولي پس از آن رو به كاهش می گذارد. همچنين دانه‌های نارسی كه زود هنگام برداشت می شوند، چه در كشتزار و چه در انبار بيشتر در معرض آسيب‌های ناشی از گرما و آفات از جمله كپك زدگی قرار مي‌گيرند. زمان مناسب برای برداشت دانه، هنگامی است كه آندوسپرم دانه‌های غلات سفت شده و ميزان رطوبت آن هم به ۱۸ درصد رسيده باشد.
در كشورهای توسعه يافته براي دروی محصول تنها از وسايل مكانيكی همچون كمباين استفاده می شود. اما در كشورهای در حال توسعه از روش‌های گوناگونی همچون استفاده از داس برای برداشت محصول استفاده می نمايند.

تولیدکنندگان بزرگ غلات در ایران و دنیا

استان فارس در شهر‌های فسا و مرودشت مهمترین تولید کنندگان غلات در ایران هستند .
لیست ده تولیدکننده برتر در دنیا را در زیر مشاهده می نمایید، این آمار مربوط به سال ۲۰۰۵ (میلیون تن)
چین ،هندوستان ،ایالات متحده آمریکا ، روسی، فرانسه ،کاانادا ،استرالیا ،آلمان پاکستان ،ترکیه

مراحل آماده سازی زمین جهت کاشت غلات

1) ماخار یا آبیاری زمین قبل از شخم
2) شخم زمین
3) دیسک
4) ماله
5) کودپاشی
6) دیسک
7) بذرپاشی یا بذرکاری( در صورت بذرپاشی عملیات دیسک خفیف بعد از آن )
8) مرزبندی
9) نهرکشی
10) آبیاری
مراحل فوق ممکن است بسته به نوع زمین – خاک زراعی – و نحوه کاشت با خطی کار یا پاشش بذر با کودپاش سانتریفیوژ تا حدودی تغییر نماید در این مطلب کاشت با خطی کار مدنظر می باشد.

بررسي روند تغييرات سطح زير كشت، عملكرد و توليد غلات در كشور و پيش بيني وضعيت آينده

روند تغييرات سطح زير كشت، عملكرد و توليد گندم، جو و برنج به عنوان سه غله اصلي كشور در فاصله سالهاي 82-1350 در قالب سري هاي زماني مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت و وضعيت آينده توليد غلات در كشور با ادامه سري زماني براي سالهاي 1400-1382 پيش بيني گرديد. نتايج نشان داد كه سطح زير كشت غلات كشور در طي دوره 32 ساله داده ها پس از افزايش اوليه تقريبا به ثبات رسيده و سطح زير كشت فعلي تا سال 1400 حفظ خواهد شد. البته روند افزايش سطح زير كشت گندم آبي و برنج با سرعت اندكي ادامه دارد. عملكرد غلات كشور در طي 32 سال گذشته بطور قابل ملاحظه اي افزايش يافته و اين افزايش كه در مورد غلات آبي (62.5 كيلوگرم در سال) و برنج (69.7 كيلوگرم در سال) نسبت به غلات ديم (12.6 كيلوگرم در سال) بمراتب چشمگيرتر است، تا سال 1400 ادامه خواهد داشت. بر اين اساس توليد كل غلات در كشور عليرغم ثبات نسبي سطح زير كشت، به دليل افزايش عملكرد در واحد سطح افزايش يافته و بر اساس پيش بيني هاي اين تحقيق در افق 1400 از مرز 26 ميليون تن خواهد گذاشت. البته بر اساس يافته هاي اين مطالعه توليد سرانه غلات كه در طي سالهاي مياني دوره مطالعه افزايش قابل توجهي يافته بود، مجددا كاهش يافته بطوريكه در حال حاضر برابر 310 كيلوگرم مي باشد كه نسبت به سال مبدا تغيير چشمگيري را نشان نمي دهد. بعلاوه به دليل پيشي گرفتن رشد جمعيت از رشد توليد غلات در كشور به نظر مي رسد كه تا سال 1400 افزايش قابل توجهي در توليد سرانه غلات در كشور بوجود نخواهد آمد. در مجموع ارزيابي روند توليد غلات در كشور و مقايسه آن با وضعيت توليد اين محصولات در جهان، آسيا و خاورميانه نشان مي دهد كه توليد فعلي غلات در ايران نسبت به ميانگين جهاني و ميانگين منطقه اي آن مطلوب مي باشد.

پیش بینی وضعیت سرمایه گذاری طرح احداث مزرعه غلات

نرخ برابری دلار : 28000 تومان
مساحت زمین موردنیاز : 200 مترمربع
سطح زیر کشت : 200 مترمربع
تعداد نیروی انسانی مورد نیاز : 60 نفر
میزان سرمایه گذاری ثابت : 11میلیارد تومان (بدون احتساب هزینه زمین)
ارزش ماشين آلات و تجهيزات : 3.5 میلیارد تومان
نرخ بازده داخلی در سال مبنا :52 درصد

درصورت تمايل به اين مطلب امتياز دهيد: